Het moederbord is de grote printplaat waarop of waaraan alle andere onderdelen van je computer vastzitten. Het levert de verbindingen tussen processor, werkgeheugen, opslag, videokaart en de poorten aan de achterkant. Het moederbord bepaalt daarmee in grote lijnen welke onderdelen je kunt gebruiken en hoeveel je later nog kunt uitbreiden.
Wat zit er op een moederbord?
Op een typisch desktopmoederbord vind je:
- De socket: de voet waarin de processor komt. Een socket past alleen bij processors die ervoor zijn ontworpen.
- Geheugensleuven: de sleuven voor RAM-modules, geschikt voor één bepaalde DDR-generatie.
- PCIe-slots: uitbreidingssleuven voor onder meer een videokaart of extra kaarten.
- M.2-aansluitingen en SATA-poorten: voor SSD’s en harde schijven.
- Stroomaansluitingen: voor de kabels van de voeding.
- Het achterpaneel: de poorten voor USB, netwerk, audio en soms beeld.
- De firmwarechip: met daarop het BIOS of UEFI, de software die de computer opstart. Meer daarover lees je bij BIOS en UEFI.
De chipset
Naast de processor zit op het moederbord een chipset. Die regelt een deel van het verkeer tussen de processor en de overige onderdelen, zoals extra USB-poorten en opslagaansluitingen. De chipset bepaalt mede welke functies het moederbord heeft, bijvoorbeeld hoeveel snelle aansluitingen er zijn en of je de processor mag overklokken. Elke processorgeneratie heeft zijn eigen bijpassende chipsets.
Formaten
Moederborden komen in standaardformaten, de zogenoemde vormfactoren. De bekendste voor desktops zijn ATX (volledig formaat, veel uitbreidingsmogelijkheden), micro-ATX (iets kleiner, minder slots) en mini-ITX (compact, vaak met één uitbreidingsslot). De vormfactor moet passen bij de behuizing. In laptops en veel compacte computers is het moederbord speciaal voor dat ene model ontworpen.
Waarom het moederbord ertoe doet
Een moederbord maakt een computer zelden sneller, maar het kan wel beperkingen opleggen. Het bepaalt welke processors en geheugensnelheden werken, hoeveel SSD’s je kunt plaatsen en welke poorten er zijn. Wie een pc samenstelt, kiest het moederbord daarom meestal na de processor. Lees meer bij een pc bouwen.