Een computer heeft geen vast onderhoudsschema zoals een auto, maar een beetje aandacht houdt hem wel langer snel, stil en betrouwbaar. Onderhoud bestaat uit twee delen: de hardware schoon en koel houden, en de software op orde. Op deze pagina lees je wat je kunt doen en waarom.
Stof en koeling
Ventilatoren zuigen lucht aan, en daarmee ook stof. Na verloop van tijd hoopt dat zich op in koelribben, filters en ventilatoren. Daardoor wordt de warmte minder goed afgevoerd: de computer wordt warmer, de ventilatoren draaien harder en de prestaties kunnen afnemen omdat onderdelen terugschakelen. Hoe snel dat gaat, hangt af van de omgeving: huisdieren, roken en een plek op de vloer versnellen het.
Stof verwijder je met een zachte kwast of perslucht, terwijl de computer uit staat en de stekker eruit is. Houd ventilatoren vast als je ze schoonblaast, zodat ze niet te hard gaan draaien. Meer over koeling lees je bij Behuizing en koeling.
Tussen processor en koeler zit koelpasta (thermal paste), die zorgt voor goed warmtecontact. Na een aantal jaren kan die uitdrogen. Worden de temperaturen ondanks een schone koeler hoog, dan kan vervangen helpen.
Software bijhouden
- Installeer updates voor het besturingssysteem, programma’s en drivers. Ze verhelpen fouten en beveiligingslekken.
- Verwijder programma’s die je niet meer gebruikt, en kijk welke programma’s automatisch meestarten.
- Houd voldoende vrije ruimte op je opslag. Een vrijwel volle schijf kan het systeem vertragen en updates laten mislukken.
- Laat je antivirus actief en bijgewerkt.
Een SSD hoef je niet zelf te defragmenteren. Moderne besturingssystemen herkennen een SSD en voeren in plaats daarvan onderhoud uit dat bij SSD’s past, zoals het TRIM-commando. Een harde schijf heeft wel baat bij defragmenteren, maar ook dat gebeurt meestal automatisch.
Back-ups en accu
Onderhoud gaat ook over het beschermen van je gegevens. Maak regelmatig back-ups, zodat een defecte schijf geen ramp wordt. Bij een laptop helpt het om de accu niet langdurig bij hoge temperaturen te gebruiken. Veel laptops hebben bovendien een instelling die het opladen begrenst om de accu te sparen.
In de artikelen hieronder lees je hoe je je computer stofvrij maakt, koelpasta vervangt, schijfruimte vrijmaakt en je laptopaccu verzorgt.